Bespiegelingen

Donderdag 23 December 2010
Martien Kesseler

De donkere dagen voor kerstmis lenen zich bij uitstek voor bespiegelingen...

Hoe wonderlijk ziet onze wereld eruit, een sneeuwbui die oorzaak is van een verkeersinfarct en de treinenloop hopeloos weet te frustreren, vliegtuigen aan de grond houdt en maatschappelijk leven meer dan ’n beetje ontwricht.
Alom geklaag over het niet te tolereren individuele ongemak, dat terwijl het seizoen pas begint en het lekker en gezond winters is in plaats van waterkoud kwakkelend.
In huiselijk verband kende ik een fris weekend. De verwarmingsinstallatie bleek niet zo’n gesloten systeem als verondersteld en liep donderdagavond in rap tempo leeg. Nergens in huis een spoor van lekkage te vinden. De storingsmonteur, op vrijdagochtend vroeg gebeld, had op maandagochtend al tijd. “Maar dan bent u wel de eerste”.
Eerst ongemakkelijk en irritant. In onze comfortzone moet het kloppen en alles moet het gewoon doen. Daarna berusting en inschikkelijkheid; je past je aan en kijkt wat er allemaal nog kan.
De kinderen (21 en 19) vluchtten dus naar familie en vrienden. Ze zeiden niets met “arctische” omstandigheden te hebben.
De “bewaar, want je weet maar nooit” kleding van 20 soms zelfs 30 jaar geleden is een uitkomst en bewees mijn gelijk er nog geen afstand van te willen doen.
In beweging blijven scheelt enorm in behoefte aan bijverwarming; achterstallige klusjes en een vroege voorjaarsschoonmaak kunnen van de actiepuntenlijst. Herwaardering van de Hollandse keuken; stamppotten en soepen; uitstekende brandstof voor het op temperatuur houden van je fysiek.
Een memorabel weekend werd het; bijna avontuurlijk en zeker amusant. Het aanpassen, het improviseren, ook al is het in nogal beperkte mate, gaf mij het prettige gevoel ook met minder toe te kunnen. Dat voelt wel veilig.

Wat zou er gebeuren als, om wat voor reden dan ook, van de ene op de andere dag onze nutsvoorzieningen niet meer werken? Het zou in ons landje tot onrust, chaos en crisis leiden. Hoe kwetsbaar is onze maatschappij, hoe afhankelijk hebben we ons zelf gemaakt van systemen en techniek?
Dat voelt niet veilig!

Wonderlijk ook, dat in dit ik-tijdperk het claimen en bevechten van eigen ruimte, vrijheid en privacy, desnoods ten koste van die van anderen, zo vanzelfsprekendheid is geworden. Terwijl we er niet mee zitten ons hele hebben en houwen for-everyone-to-see op het net te zetten.
Tegelijkertijd loopt het storm met kandidaten, die zich aanmelden om mee te mogen doen aan een groeiend aantal tv-programma’s, dat publieke vernedering tot volksvermaak verheft. Dit door de commerciële omroepen geregisseerd exhibitionisme, wijst op meer ambitie dan zelfrespect en beschaving. Ons "doen en laten" lijken extremer te worden en primitiever.
Dat voelt niet veilig.

De kersttijd heeft in onze sferen invloed op onze manier van doen. Zonder dat wetenschappelijk te kunnen onderbouwen, beweer ik dat we met z’n allen deze periode over het algemeen milder gestemd zijn. Mensmisdrijven en rampen rond de kerst veroorzaken een groter shock- en betrokkenheideffect. Gemiddeld genomen zijn we, denk ik, meer bereid om ons om anderen te bekommeren. De goede-bedoelingen-initiatieven voor deze dagen buitelen dan ook over elkaar heen. Zoiets als verbondenheid, warmte van familie -, vrienden – en kennissenkring en/of aandacht voor of van zomaar iemand, dat komt niet alleen voor in mierzoete kerstfilms, maar wordt wel degelijk dezer dagen nog waargenomen. Dat is iets om aan vast te houden, om ons van bewust te zijn, om te koesteren. Het is dus niet zo, dat de (mede)menselijke maat geen kans meer krijgt.
En dat voelt al met al wel veilig!

Ik wens u een voorspoedig en vooral veilig 2011!